InEen versterkt, vernieuwt en verbindt de eerste lijn en behartigt de belangen van de georganiseerde eerste lijn. Een ijzersterke eerste lijn: daar wordt iedereen beter van! Lees verder.
headerbeeld bij Samen werken aan palliatieve zorg in PaTz

Samen werken aan palliatieve zorg in PaTz

18 december 2017

Afgelopen oktober verscheen het Kwaliteitskader Palliatieve Zorg Nederland, opgesteld door de brancheorganisatie Palliactief en het IKNL. PaTz-groepen, aldus het Kwaliteitskader, dragen in hoge mate aan bij het doel van het Nationaal Programma Palliatieve Zorg, namelijk dat in 2020 elke burger in Nederland moet kunnen rekenen op goede palliatieve zorg. PaTz voorkomt bovendien ziekenhuisopnames en legt daarmee een stevige basis voor substitutie.

PaTz (afkorting voor palliatieve thuiszorg) past perfect bij de huidige ontwikkelingen in de zorg. Het is een effectief antwoord op de toenemende behoefte van mensen om thuis te sterven, ook als er sprake is van complexe ziektebeelden. In een PaTz-groep bespreken huisartsen, wijkverpleegkundigen en een consulent palliatieve zorg zes keer per jaar proactief de zorgvragen die rond hun palliatieve patienten te verwachten zijn (zie ook het kader).

Grip
Marij Duijsters is senior adviseur bij de ROS 1ste Lijn Amsterdam en landelijke aanspreekpunt voor de implementatie van PaTz-groepen vanuit de Stichting PaTz. ‘Huisartsen,’ zegt zij, ‘krijgen steeds meer te maken met mensen, die thuis willen overlijden. Vooral kwetsbare ouderen en mensen met chronische ziekten blijven langer in de eerste lijn.’ Het proactief plannen van de benodigde zorg (samen met de patiënt en diens omgeving: Advance Care Planning) geeft de huisarts en wijkverpleegkundige meer grip op een situatie. Ze weten elkaar sneller te vinden, leren op elkaar vertrouwen en kunnen anticiperen op de benodigde zorg. ‘De wijkverpleegkundige brengt soms patiënten in die wat van mijn netvlies zijn verdwenen, maar waarbij zij toch kleine signalen oppikt’, citeert Duijsters een huisarts uit een PaTz-groep. Ook voor patiënten is het geruststellend te weten dat de huisarts en wijkverpleegkundige contact hebben met elkaar en samenwerken, waarbij de rol van de wijkverpleegkundige als schakel tussen het zorgdomein en het sociale domein van grote waarde is. Ook het delen van kennis is winst. Duijsters: ‘Samen met de consulent palliatieve zorg kan concreet op een situatie worden ingegaan. Hoe pak je pijnbestrijding aan, hoe ga je om met misselijkheid??’

Starten
Stichting PaTz maakt zich sterk voor het uitbreiden van het aantal PaTz-groepen, waarvan er in Nederland nu zo’n 145 functioneren. ‘Dat lijkt veel’, zegt Duijsters, ‘maar het gaat om nog maar 10% van de huisartsen.’ Deze huisartsen zijn wél heel enthousiast over hun PaTz-groep. Dat de PaTz-groep makkelijk inpasbaar is in het dagelijkse werk is één van de succesfactoren (‘Veel huisartsen hebben bijvoorbeeld een Hagro overleg of farmacotherapeutisch overleg en wisselen dit af met de PaTz-groep ’). Wat een PaTz-groep vraagt van de deelnemers is een proactieve houding, samenwerking en extra energie bij de start. Om dat laatste op te vangen biedt de Stichting Patz ondersteuning bij het motiveren van de zorgverleners en het aanleggen van het palliatieve zorgregister. Zo is er een handleiding gemaakt voor het werken in een PaTz-groep en een praktische checklist voor het opstarten. Verder kan er een beroep worden gedaan op regionale ROS adviseurs die de sociale kaart in de regio goed kennen en zijn er PaTz-ambassadeurs, zowel huisartsen als wijkverpleegkundigen, die op informatiebijeenkomsten hun ervaringen delen en advies geven. Vragen? Behoefte aan meer informatie? Neem contact op met de ROS-contactpersoon palliatieve zorg in uw regio.

PaTz: de feiten
  • Groep van lokale huisartsen en (wijk) verpleegkundigen. Een gemiddelde PaTz-groep telt 6 tot 8 huisartsen en 2 tot 3 wijkverpleegkundigen.
  • Begeleiding door een inhoudelijk deskundige palliatieve zorg (kaderhuisarts palliatieve zorg, verpleegkundig specialist of specialist ouderengeneeskunde).
  • Zes bijeenkomsten per jaar.
  • Vroegtijdig in beeld brengen van patiënten in hun laatste levensfase. Dit gebeurt o.a. aan de hand van de surprise question (‘denk ik dat deze patiënt over een jaar nog in leven zal zijn?’).
  • Proactief plannen van zorg met behulp van een palliatief zorg register. Daarin worden de zorgbehoefte en de te nemen stappen vastgelegd en gevolgd. Men kan ook kiezen voor de goed beveiligde online PaTz Portal.
  • Resultaat: goede samenwerking tussen huisarts en wijkverpleegkundige, integrale zorg, emotionele steun, leren van elkaar en meer kwaliteit van zorg.
  • Lees de factsheet PaTz. Ook op nu en op de website van de 1ste Lijn Amsterdam is veel informatie te vinden, waaronder een inspirerende video over een PaTz-groep in Friesland.

Gerelateerd nieuws


Bekijk meer

Contactpersonen